Bài 4: Eguisheim - Men say giữa miền nho

Nằm ở miền đông nước Pháp, dưới chân dãy Vosges, Eguisheim là một ngôi làng nhỏ được bao quanh bởi những vùng trồng nho lâu đời, mang đậm dấu ấn văn hóa rượu vang của miền Alsace.

Tôi đến Eguisheim vào những ngày cuối tháng 8, vừa đúng dịp lễ hội rượu vang thường niên của làng. Từ đầu giờ chiều, dòng người đổ về mỗi lúc một đông.

Eguisheim có một cấu trúc khá đặc biệt với những con phố nhỏ uốn thành các vòng đồng tâm, ở giữa là lâu đài và nhà nguyện Saint-Léon IX. Hòa vào dòng người, tôi cứ theo những vòng phố ấy mà đi. Hết một khúc quanh lại gặp một quầy vang, một khoảng sân đông khách. Trên tay nhiều người là những chiếc ly nhỏ, vừa đi vừa dừng lại nếm thử rượu vang, tiếng chuyện trò xen lẫn tiếng nhạc rộn ràng các con phố. Dường như cả Eguisheim cùng bước vào lễ hội.

Nicolas Dirand giới thiệu và mời du khách thưởng thức rượu vang tại lễ hội.

Ở một vùng đất mà nghề trồng nho và làm rượu vang đã có lịch sử lâu đời, lễ hội không chỉ là dịp thưởng thức rượu. Đó còn là nơi những người làm vang gặp gỡ, giới thiệu sản phẩm và chia sẻ câu chuyện về hành trình làm nên hương vị.

Giữa lễ hội ấy, tôi đã gặp Nicolas Dirand. Điều thú vị là cuộc trò chuyện giữa chúng tôi lại không bắt đầu từ rượu vang.

Khi nghe tôi và con gái trò chuyện cùng nhau, Nicolas ngạc nhiên: “Việt Nam?”. Chỉ hai tiếng "Việt Nam" vang lên giữa con phố nhỏ đã khiến những người xa lạ như trở thành quen. Nicolas kể mới vừa trở về từ Việt Nam sau một chuyến du lịch nên khi nghe chúng tôi trò chuyện, ông nhận ra cách phát âm quen. Ông kể về chuyến đi với sự hào hứng với những điểm đến, văn hóa, ẩm thực. Khi nghe tôi nói đến từ Buôn Ma Thuột, ông đã ồ lên: “Coffee!”.

Dòng người nối nhau qua những con phố nhỏ của Eguisheim trong không khí rộn ràng của Lễ hội Rượu vang năm 2026.

Đến lượt tôi ngạc nhiên. Giữa một lễ hội rượu vang ở ngôi làng nhỏ của miền Alsace, một người làm vang cách quê hương mình cả hàng nghìn cây số lại biết đến Buôn Ma Thuột qua cà phê.

Thấy tôi ngạc nhiên, Nicolas giải thích trong chuyến du lịch Việt Nam, ông rất thích thú với cách pha cà phê bằng phin của người Việt. Tình cờ, quán cà phê mà ông uống lại sử dụng cà phê từ Buôn Ma Thuột. Cái tên Buôn Ma Thuột vì thế đã neo lại trong trí nhớ của ông với hương vị thơm ngon của cà phê cùng cách pha chế mà lần đầu tiên ông được thưởng thức.

Tôi kể với Nicolas rằng Buôn Ma Thuột không chỉ là nơi tôi sống, mà còn là vùng đất gắn với cây cà phê. Những đồn điền cà phê được người Pháp gây dựng trên vùng đất cao nguyên từ đầu thế kỷ 20 đã đặt những dấu mốc đầu tiên cho hành trình ấy. Qua hơn trăm năm, cà phê đã trở thành sinh kế, văn hóa và một phần bản sắc của vùng đất Buôn Ma Thuột hôm nay.

Những con phố nhỏ lát đá uốn quanh các dãy nhà cổ tạo nên nét riêng của làng Eguisheim.

Có lẽ câu chuyện về một vùng đất làm nên hương vị đã chạm đúng điều Nicolas dành nhiều năm theo đuổi. Ông bắt đầu say sưa kể cho tôi nghe về những vùng trồng nho và hành trình làm vang của mình.

Nicolas sinh ra trong một gia đình truyền thống với nhiều thế hệ làm vang ở Mittelwihr, một ngôi làng cũng nằm trên Con đường Rượu vang Alsace, cách Eguisheim hơn 13 km. Ông bảo những vườn nho, mùa thu hoạch và công việc trong hầm rượu đã gắn bó với ông từ khi ông còn rất nhỏ. Năm 1992, ông tiếp quản cơ sở làm vang của gia đình. Ở Alsace, ông làm vang trắng nhưng mong muốn thử sức với vang đỏ đã đưa Nicolas đến Tokaj của Hungary, rồi sau đó là Moldova. Câu chuyện của Nicolas cứ thế đi qua những vùng nho với giống cây và mùa vụ khác nhau. Ông nói mỗi mùa đi qua là một hành trình khác nhau của hương vị bởi đất đai, khí hậu và nắng mưa của từng năm đều để lại dấu ấn rất riêng trên từng vườn nho. Người làm nghề vì thế cần sự kiên nhẫn, tỉ mỉ và cả tình yêu dành cho thiên nhiên, cây trái. Cho nên với ông, làm rượu vang còn là cách con người đi cùng thiên nhiên, hiểu từng mùa vụ và trân trọng hương vị của từng trái nho sau mỗi mùa thu hoạch.

Câu chuyện với Nicolas khiến khi cầm ly vang giữa lễ hội, tôi nhận ra một hương vị cũng có hành trình của riêng mình, từ đất đai, mùa vụ và bàn tay của những người làm ra nó. Trong ly vang giữa miền Alsace, tôi thấy hình bóng của quê hương mình, nơi những người trồng cà phê cũng đi qua bao mùa mưa nắng, chắt chiu hương vị làm nên tên tuổi cà phê Buôn Ma Thuột.

(*) Xem từ số báo Đắk Lắk Cuối tuần ra ngày 4/10/2026

Bài cuối: Colmar - Dư vị của một hành trình

Hương Lê