(E-Magazine) Khẳng định vị thế doanh nhân trong kỷ nguyên vươn mình - Bài 2: Đổi mới để nâng sức doanh nghiệp

Đối với doanh nghiệp sản xuất, yêu cầu đổi mới thể hiện trước hết ở khả năng đưa ý tưởng thành sản phẩm có thể sản xuất ổn định, đáp ứng nhu cầu thị trường và tạo hiệu quả kinh tế.

Hơn 35 năm gắn bó với nghề cơ khí trên cao nguyên Đắk Lắk, doanh nhân Nguyễn Đăng Phong, Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất - Thương mại - Dịch vụ - Xuất nhập khẩu Đăng Phong đã chọn cho mình một con đường đầy thách thức là không chỉ làm ra sản phẩm mà phải từng bước làm chủ công nghệ và năng lực của chính mình. Tốt nghiệp khoa Kỹ sư Cơ khí Đại học Nha Trang, ông thành lập công ty vào năm 1990 từ một cơ sở khiêm tốn rồi kiên trì đầu tư máy móc và nghiên cứu phát triển.

Nhờ đầu tư mạnh mẽ vào thiết bị hiện đại, Đăng Phong đã làm chủ hoàn toàn các công đoạn khắt khe từ chế tạo khuôn mẫu, lắp ráp, thử nghiệm đến tự sản xuất nguyên liệu đầu vào, qua đó cung ứng ra thị trường hàng trăm nghìn thiết bị với hơn 300 dòng sản phẩm bền bỉ, tiết kiệm năng lượng và phù hợp với điều kiện vận hành tại Việt Nam. Không chỉ chinh phục thị trường nội địa, thương hiệu cơ khí này còn vươn tầm quốc tế, xuất khẩu thành công sang Philippines và Ả Rập Xê Út.

Bàn về cốt lõi của quá trình này, ông Phong cho rằng cái khó nhất của đổi mới sáng tạo trong cơ khí là phải đổi mới tư duy, đổi mới thiết bị và sản phẩm để biến ý tưởng thành hàng hóa thực tế tạo ra lợi nhuận theo quy luật kinh tế thị trường.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp còn duy trì nghiêm ngặt hệ thống quản lý chất lượng ISO, đẩy mạnh chuyển đổi số và khuyến khích người lao động phát huy sáng kiến. Từ một kỹ sư tâm huyết, ông đã gây dựng nên một doanh nghiệp cơ khí với hàng trăm máy móc hiện đại, minh chứng cho khát vọng làm chủ công nghệ và đưa trí tuệ Việt vươn xa trên bản đồ toàn cầu.

Nếu đổi mới công nghệ tác động trực tiếp đến năng lực sản xuất thì chuyển đổi số đang làm thay đổi cách doanh nghiệp quản trị và tổ chức hoạt động.

Tại Công ty Cổ phần Cấp thoát nước Phú Yên, việc ứng dụng phần mềm và dữ liệu vào quản lý từng bước thay đổi cách thức xử lý công việc. Thông tin được số hóa giúp doanh nghiệp quản lý dữ liệu tập trung hơn, hỗ trợ theo dõi hoạt động và phục vụ quá trình ra quyết định.

Tuy nhiên, thực tế triển khai cho thấy, đưa một phần mềm vào doanh nghiệp chưa đồng nghĩa với chuyển đổi số thành công. Theo ông Nguyễn Tấn Thuần, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Cấp thoát nước Phú Yên, khó khăn lớn không chỉ nằm ở việc lựa chọn hay đầu tư công nghệ mà còn ở việc thay đổi thói quen của cán bộ, người lao động. Khi phương thức làm việc thay đổi, người sử dụng phải thay đổi theo. Nếu công nghệ không được tích hợp vào quy trình công việc hằng ngày thì hiệu quả chuyển đổi sẽ hạn chế.

Từ câu chuyện của Đăng Phong và Công ty Cổ phần Cấp thoát nước Phú Yên có thể thấy đổi mới trong doanh nghiệp diễn ra ở nhiều cấp độ. Một bên là thay đổi công nghệ, máy móc và sản phẩm; một bên là thay đổi phương thức quản trị dựa trên dữ liệu. Tuy nhiên, có một điểm chung là đổi mới phải tạo ra hiệu quả thực tế và phù hợp với nhu cầu của doanh nghiệp.

Để doanh nghiệp chủ động đổi mới, nỗ lực nội tại là chưa đủ. Chi phí đầu tư công nghệ, khả năng tiếp cận nguồn vốn, nhân lực kỹ thuật và thông tin về công nghệ phù hợp vẫn là những trở ngại, nhất là đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Mới đây, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định phê duyệt Chương trình phát triển công nghiệp hỗ trợ giai đoạn 2026 – 2035 nhằm nâng cao năng lực sản xuất, thúc đẩy đổi mới công nghệ và tăng khả năng tham gia chuỗi cung ứng trong nước, quốc tế của doanh nghiệp.

Quan điểm của tỉnh là chuyển đổi công nghệ không chỉ nhằm đưa thiết bị hiện đại vào sản xuất mà phải hướng tới nâng năng suất, chất lượng sản phẩm, tiết giảm chi phí và mở rộng khả năng tham gia thị trường. Vì vậy, các chính sách hỗ trợ cần giúp doanh nghiệp xác định được công nghệ phù hợp, có khả năng ứng dụng và mang lại hiệu quả kinh tế.

Định hướng chiến lược cho cộng đồng doanh nghiệp Đắk Lắk trong giai đoạn mới, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Hữu Huy cho rằng, cần có sự thay đổi căn bản về tư duy quản trị và xây dựng văn hóa đổi mới sáng tạo, trong đó đội ngũ lãnh đạo phải tiên phong ứng dụng công nghệ, trang bị các công cụ trí tuệ nhân tạo bản quyền và lan tỏa tinh thần sáng tạo đến từng nhân viên.

Từ đổi mới công nghệ và phương thức quản trị, vấn đề tiếp theo đặt ra là làm thế nào để doanh nghiệp có đủ nguồn lực mở rộng quy mô, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và vươn ra những thị trường lớn hơn.

Thực hiện: Lê Lan - Như Thanh

Trình bày: Mạnh Hùng