Bám sát nhiệm vụ năm học 2026 - 2027 và tinh thần chỉ đạo của Nghị quyết 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, các cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk đang dành nhiều sự quan tâm đến giáo dục toàn diện, đặc biệt là chăm sóc sức khỏe thể chất và tinh thần cho học sinh.

Đây là tiền đề quan trọng giúp các em nhận diện áp lực, điều chỉnh cảm xúc và từng bước xây dựng môi trường học đường an toàn, hạnh phúc.

Nhận diện áp lực để chủ động ứng phó

Là học sinh cuối cấp THCS, học sinh lớp 9 đối mặt với nhiều thay đổi về tâm sinh lý, đồng thời chịu áp lực học tập và lựa chọn hướng đi sau khi tốt nghiệp THCS. Những kỳ vọng về kết quả học tập, tuyển sinh vào lớp 10, sự so sánh với bạn bè hay những mối quan hệ trong gia đình, trường học... có thể trở thành nguồn cơn gây căng thẳng đối với các em.

Từ thực tế đó, Trường THCS và THPT Đông Du (phường Tân An) đã tổ chức chuyên đề giáo dục kỹ năng “Từ áp lực đến động lực” dành cho học sinh khối 9. Thông qua những tình huống gần gũi với đời sống học đường, học sinh được hướng dẫn nhận diện những áp lực bản thân đang trải qua; tìm hiểu cách điều hòa cảm xúc khi gặp khó khăn, căng thẳng; tập trung vào những vấn đề có thể thay đổi và kiểm soát.

Em H’ Na Ra Niê, học sinh lớp 9G, chia sẻ: “Điều em lo nhất trong năm lớp 9 là kỳ thi vào lớp 10. Có lúc em sợ mình không đạt nguyện vọng, thấy các bạn học tốt hơn lại tự tạo áp lực cho bản thân. Sau chuyên đề, em hiểu rằng mình không cần phải giải quyết mọi thứ cùng một lúc. Khi lo lắng, em có thể bình tĩnh lại, tập trung vào việc có thể làm trước và chia sẻ với cha mẹ, thầy cô nếu cảm thấy quá sức”.

Theo các giáo viên, học sinh lứa tuổi THCS, khả năng nhận diện và điều chỉnh cảm xúc của các em chưa đồng đều nên trường học cần tạo không gian để các em được chia sẻ, lắng nghe và hướng dẫn cách ứng phó phù hợp. Cô Kiều Thị Trang, giáo viên Trường THCS và THPT Đông Du, cho biết: “Giáo viên cần quan sát khi học sinh có những thay đổi kéo dài như khó tập trung, dễ cáu giận, mệt mỏi, trì hoãn hoặc thu mình... Điều các em cần không chỉ là lời nhắc "em hãy cố gắng hơn", mà là một môi trường đủ an toàn để các em chia sẻ và được lắng nghe. Khi các em cảm thấy mình được tôn trọng và biết luôn có người sẵn sàng đồng hành, các em sẽ vững tâm lý vượt qua khó khăn một cách lành mạnh".

Công tác tư vấn tâm lý, xây dựng văn hóa học đường và ngăn ngừa bạo lực học đường cũng được ngành giáo dục đẩy mạnh. Trung tuần tháng 9 vừa qua, Bộ GD-ĐT phối hợp với Sở GD-ĐT tổ chức chuyên đề “Thấu hiểu, đồng hành cùng con” tại Trường THPT Lê Hồng Phong (xã Tây Hòa) với sự tham gia của đại diện phụ huynh, cơ sở giáo dục. Chương trình tập trung giúp phụ huynh nhận diện khó khăn tâm lý lứa tuổi vị thành niên, thấu hiểu những biến đổi tâm sinh lý để thực sự làm bạn cùng con và kết nối hỗ trợ chuyên môn khi cần thiết.

Cô Trần Thị Lệ Thủy, Hiệu trưởng Trường THPT Lê Hồng Phong, chia sẻ: “Nhà trường luôn tạo dựng môi trường giáo dục hạnh phúc, phân định rõ vai trò và nâng cao cơ chế phối hợp giữa gia đình, nhà trường, xã hội. Trường đã thành lập Ban phòng chống bạo lực học đường, Đội xung kích và Ban tư vấn tâm lý nhằm kịp thời nắm bắt tâm tư, tháo gỡ vướng mắc, tạo điểm tựa an toàn cho học sinh”.

Học sinh Trường THCS và THPT Đông Du (phường Tân An) tham gia chuyên đề kỹ năng sống "Từ áp lực đến động lực".

Từ giáo dục kỹ năng đến xây dựng trường học hạnh phúc

Việc trang bị kỹ năng nhận diện cảm xúc, quản lý căng thẳng cho học sinh cần được thực hiện thường xuyên, tích hợp xuyên suốt trong năm học ở các cấp học. Đây vừa là giải pháp ứng phó tình thế vừa tạo nền tảng hình thành trạng thái khỏe mạnh về cảm xúc, tâm lý, giúp học sinh nhận thức được năng lực của bản thân để tham gia các hoạt động giáo dục, tương tác xã hội một cách tích cực.

Phó Giám đốc Sở GD-ĐT Lưu Tiến Quang cho biết, việc quán triệt Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển GD-ĐT và Nghị quyết số 72-NQ/TW về tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân là nhiệm vụ trọng tâm. Ngành xác định phát triển toàn diện phẩm chất, năng lực, thể chất và sức khỏe tinh thần của học sinh là yếu tố cốt lõi để hình thành thế hệ công dân khỏe mạnh, nhân ái, có trách nhiệm.

"Ngành giáo dục sẽ tăng cường phối hợp với ngành y tế, gia đình và chính quyền địa phương trong chăm sóc sức khỏe học sinh, tổ chức các hoạt động giáo dục sức khỏe, phòng bệnh và xây dựng môi trường học tập an toàn. Mục tiêu là để mỗi trường học không chỉ là nơi truyền thụ tri thức mà còn là nơi nuôi dưỡng sức khỏe, nhân cách và hạnh phúc của mỗi học sinh; để các em được học tập, phát triển toàn diện và có đủ nền tảng thể chất, tinh thần vững vàng cho tương lai", Phó Giám đốc Sở GD-ĐT Lưu Tiến Quang nói.

Thanh Hường