Nghị quyết số 20-NQ/TW, ngày 28/7/2026 Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh đánh dấu bước chuyển trong tư duy phát triển quốc gia.

Đây là sự chuyển mạnh tư duy từ khai thác biển sang quản trị biển hiện đại; từ phát triển kinh tế ven biển sang xây dựng một quốc gia biển hiện đại, có năng lực cạnh tranh quốc tế và phát triển bền vững.

Cảng Vũng Rô (xã Hòa Xuân) là một trong những đầu mối giao thương quan trọng của khu vực phía Đông tỉnh Đắk Lắk. Ảnh: Như Thanh.

Trong bối cảnh thế giới bước vào kỷ nguyên của đại dương, biển không chỉ là tuyến giao thương hay nguồn tài nguyên thiên nhiên, mà trở thành không gian của đổi mới sáng tạo, công nghệ, logistics, năng lượng tái tạo, kinh tế xanh và hợp tác quốc tế. Quốc gia nào khai thác hiệu quả không gian biển sẽ có thêm dư địa tăng trưởng và nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Đối với Việt Nam, vấn đề Nghị quyết 20-NQ/TW đặt ra không phải là khai thác nhiều hơn từ biển, mà là tạo ra nhiều giá trị hơn từ biển. Giá trị ấy được hình thành từ quản trị hiện đại, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, nguồn nhân lực chất lượng cao, kết cấu hạ tầng đồng bộ cùng sự gắn kết giữa phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường, giữ vững quốc phòng, an ninh và chủ quyền biển đảo. 

Nghị quyết 20-NQ/TW càng có giá trị với Đắk Lắk trong giai đoạn hiện nay. Sau sáp nhập đơn vị hành chính, Đắk Lắk không chỉ có thêm khoảng 189 km bờ biển, mà lần đầu tiên hình thành không gian phát triển thống nhất từ đại ngàn đến biển cả. Đây là sự thay đổi về chất chứ không đơn thuần là việc mở rộng địa giới hành chính. Từ một tỉnh chủ yếu phát triển dựa vào nông nghiệp và kinh tế cao nguyên, Đắk Lắk phấn đấu trở thành trung tâm liên kết vùng duyên hải Nam Trung Bộ - Tây Nguyên, kết nối sản xuất, chế biến, logistics, cảng biển và thương mại quốc tế.

Có thể khẳng định, có thêm biển là lợi thế địa lý; biến biển thành động lực tăng trưởng mới chính là năng lực phát triển.

Từ đây, các sản phẩm chủ lực như cà phê, sầu riêng, hồ tiêu, trái cây và nông sản chế biến sẽ có điều kiện tiếp cận hệ thống cảng biển nhanh hơn, giảm chi phí logistics và nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Ngược lại, khu vực ven biển có thêm vùng hỗ trợ rộng lớn về nguyên liệu, nguồn nhân lực và thị trường để phát triển dịch vụ cảng biển, hậu cần nghề cá, công nghiệp chế biến, nuôi biển công nghệ cao và năng lượng tái tạo ngoài khơi.

Khi đại ngàn và biển cả được kết nối trong cùng một không gian phát triển, giá trị tạo ra sẽ lớn hơn nhiều so với tổng lợi thế riêng lẻ của từng vùng.

Tháp Nghinh Phong (phường Tuy Hòa) - điểm du lịch biển hút khách. Ảnh: Ngọc Thắng.

Bên cạnh kinh tế biển, du lịch cũng đang mở ra dư địa tăng trưởng mới. Những năm gần đây, khu vực ven biển của tỉnh duy trì tốc độ tăng trưởng cao, bình quân đón trên 20 triệu lượt khách mỗi năm, với doanh thu khoảng 32.200 tỷ đồng. Tuy nhiên, lợi thế cạnh tranh của Đắk Lắk không nằm ở việc có những bãi biển đẹp, bởi đó là lợi thế mà nhiều địa phương khác cũng sở hữu. Điều tạo nên sự khác biệt chính là khả năng kết nối văn hóa đại ngàn với văn hóa biển để hình thành sản phẩm du lịch độc đáo.

Các điểm du lịch biển không chỉ hấp dẫn bởi cảnh quan mà còn bởi những giá trị văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Đời sống của ngư dân, những làng biển, lễ hội, nghề truyền thống… hiện diện trong nhịp sống hôm nay. Trong xu hướng du lịch trải nghiệm và du lịch xanh, chính bản sắc văn hóa ấy mới là nguồn tài nguyên có giá trị bền vững và khó sao chép.

Biển đã mở cho Đắk Lắk một cánh cửa phát triển mới. Tuy nhiên, cánh cửa ấy chỉ thật sự rộng mở khi tư duy quản trị song hành cùng không gian phát triển. Điều đó đòi hỏi địa phương phải đẩy nhanh đầu tư hạ tầng kết nối giữa cao nguyên với vùng biển; phát triển hệ thống logistics; thu hút đầu tư vào kinh tế biển, du lịch xanh; hình thành trung tâm chế biến, xuất khẩu nông sản gắn với cảng biển. Đồng thời xác định bảo vệ môi trường biển, bảo tồn văn hóa cộng đồng và phát triển kinh tế tuần hoàn là những trụ cột của tăng trưởng bền vững.

Lịch sử phát triển cho thấy, nhiều quốc gia hướng ra biển đều tạo được những bước nhảy vọt về kinh tế và vị thế quốc tế. Đối với Việt Nam, Nghị quyết số 20-NQ/TW chính là lời hiệu triệu mở ra một không gian phát triển mới trong kỷ nguyên kinh tế đại dương.

Còn đối với Đắk Lắk, đây là thời cơ để viết tiếp hành trình phát triển bằng tầm nhìn mới, đóng góp thiết thực vào hành trình xây dựng Việt Nam trở thành quốc gia mạnh về biển, giàu từ biển, phát triển phồn vinh và hùng cường trong thế kỷ 21.

Minh Khuê