Theo định hướng chiến lược quốc gia, xăng E10 sẽ từng bước thay thế xăng khoáng truyền thống trên toàn quốc. Tại Đắk Lắk, lộ trình này đang được triển khai khẩn trương nhưng đầy thận trọng, nhằm bảo đảm mục tiêu kép: vừa bảo vệ môi trường, vừa ổn định thị trường tiêu dùng.

Để giúp bạn đọc hiểu rõ hơn về vấn đề này, phóng viên Báo và Phát thanh, Truyền hình Đắk Lắk đã có cuộc trao đổi với bà Nguyễn Thị Thu An, Giám đốc Sở Công Thương.

Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Thị Thu An. Ảnh: Thế Hùng

♦ Thưa bà, theo chỉ đạo mới nhất, xăng E10 sẽ thay thế xăng khoáng nhưng xăng E5 RON92 vẫn được duy trì đến hết năm 2030. Bà có thể chia sẻ cụ thể hơn về lộ trình này tại địa bàn tỉnh Đắk Lắk?

Theo quy định, từ ngày 1/6/2026, xăng khoáng truyền thống sẽ từng bước được thay thế bằng xăng sinh học; trong đó, xăng E10 sẽ là nhiên liệu chủ lực thay thế xăng khoáng RON95, còn xăng E5 RON92 tiếp tục được duy trì song hành đến hết ngày 31/12/2030 để bảo đảm phù hợp với nhu cầu thị trường và lộ trình thích ứng của người dân, doanh nghiệp.

Trên địa bàn Đắk Lắk, Sở Công Thương đã chủ động xây dựng phương án triển khai theo 3 giai đoạn. Cụ thể, giai đoạn 1, trọng tâm là chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật thông qua việc rà soát toàn bộ hệ thống bồn bể, trụ bơm và đường ống tại các điểm bán lẻ. Đồng thời, sở phối hợp với các thương nhân đầu mối xây dựng phương án cung ứng dự phòng, bảo đảm nguồn hàng luôn ổn định, không để xảy ra tình trạng đứt gãy.

Sang giai đoạn 2, công tác chuyển đổi đồng bộ được thực hiện từng bước từ xăng khoáng sang E10, trong đó sẽ ưu tiên triển khai tại các khu vực trung tâm, đô thị trước khi mở rộng ra toàn tỉnh. Giai đoạn 3 tập trung vào vận hành ổn định và hoàn thiện, sở sẽ theo dõi sát diễn biến thị trường, sức mua và phản hồi từ người tiêu dùng để kịp thời điều chỉnh kỹ thuật, bảo đảm quá trình chuyển đổi diễn ra an toàn, minh bạch và thông suốt.

Quan điểm của tỉnh là triển khai lộ trình chuyển đổi có kiểm soát, không nóng vội nhưng cũng không chậm trễ; bảo đảm hài hòa giữa mục tiêu chuyển dịch năng lượng, ổn định thị trường và quyền lợi người tiêu dùng.

♦ Bên cạnh lợi ích về giảm phát thải, bà có thể phân tích rõ hơn những tác động cụ thể của xăng E10 đối với môi trường và mục tiêu phát triển xanh của tỉnh?

Việc đưa xăng E10 vào sử dụng không chỉ là thay đổi về nhiên liệu, mà còn là một bước chuyển quan trọng trong quá trình chuyển đổi năng lượng xanh và phát triển bền vững.

Về bản chất, xăng E10 là nhiên liệu sinh học được phối trộn 10% ethanol và 90% xăng khoáng. So với xăng khoáng truyền thống, E10 có ưu điểm nổi bật là cháy sạch hơn, góp phần giảm phát thải khí nhà kính và các chất ô nhiễm trong không khí. Theo các nghiên cứu được Bộ Công Thương dẫn chiếu, việc sử dụng xăng E10 có thể giúp giảm phát thải CO₂ từ khoảng 3 - 10% tùy chuỗi cung ứng, đồng thời giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu.

Đối với Đắk Lắk, tác động tích cực thể hiện trên 3 khía cạnh. Thứ nhất, trong lĩnh vực giao thông, E10 giúp giảm thiểu đáng kể các khí thải độc hại như CO, HC và bụi mịn, trực tiếp cải thiện chất lượng môi trường không khí tại các khu vực đô thị tập trung đông phương tiện. Thứ hai, đây là đòn bẩy thúc đẩy kinh tế tuần hoàn và nông nghiệp xanh. Do ethanol được sản xuất từ sinh khối nông nghiệp, việc mở rộng sử dụng E10 sẽ tạo ra chuỗi liên kết giá trị từ canh tác đến chế biến, nâng cao thu nhập cho nông dân và tận dụng tối đa nguồn lực địa phương. Thứ ba, đây là hành động thiết thực để Đắk Lắk cùng cả nước hiện thực hóa cam kết phát thải ròng bằng "0" (Net Zero) vào năm 2050. Triển khai xăng E10 chính là giải pháp cụ thể để hiện đại hóa ngành năng lượng, xây dựng một tương lai xanh và bền vững hơn cho thế hệ mai sau.

Không chỉ xe máy, các khách hàng đi xe ô tô cũng đã làm quen với dòng xăng mới.

♦ Sở Công Thương đã có những kế hoạch gì trong việc kiểm tra, giám sát hệ thống bồn bể, trụ bơm tại các cây xăng trên địa bàn? Đồng thời, sở sẽ triển khai những giải pháp truyền thông nào để người dân Đắk Lắk tin tưởng vào sự an toàn, tương thích của xăng E10 đối với các phương tiện giao thông hiện nay?

Về công tác kiểm tra, giám sát, sở sẽ chỉ đạo đơn vị liên quan kiểm tra bồn chứa, đường ống, cột bơm, hệ thống tồn chứa và điều kiện bảo quản nhiên liệu tại các cửa hàng bán lẻ xăng dầu; yêu cầu vệ sinh, súc rửa bồn bể và chuẩn hóa điều kiện kỹ thuật trước khi chuyển đổi. Bên cạnh đó, chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường phối hợp với Sở KH-CN cùng các đơn vị liên quan tăng cường kiểm tra chất lượng xăng dầu, niêm yết giá, đo lường, phòng chống gian lận thương mại và bảo đảm quyền lợi người tiêu dùng. Theo dõi sát tình hình cung ứng, tồn kho, khả năng đáp ứng của hệ thống phân phối; kịp thời xử lý các phát sinh, không để xảy ra gián đoạn nguồn hàng hoặc tâm lý đầu cơ, găm hàng.

Song song đó, công tác truyền thông được đẩy mạnh để tạo sự đồng thuận xã hội. Sở tập trung cung cấp thông tin chính thống về tính an toàn và lợi ích môi trường của E10 qua các cơ quan báo chí và mạng xã hội. Đặc biệt, sở sẽ phổ biến thông tin khoa học từ cơ quan chuyên môn, nhà sản xuất, hãng xe để người dân hiểu rằng phần lớn phương tiện hiện nay đều có thể sử dụng E10 an toàn mà không cần cải tạo động cơ. Mục tiêu cuối cùng là xây dựng một thị trường nhiên liệu minh bạch, an toàn và bền vững cho cộng đồng.

♦ Trân trọng cảm ơn bà!

Tuyết Như