Chủ động ứng phó El Nino cực đoan và tháo gỡ "điểm nghẽn" xuất khẩu nông sản

Chiều 14/10, tại tỉnh Đắk Lắk, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với UBND tỉnh tổ chức Hội nghị “Sơ kết công tác sản xuất trồng trọt và phòng, chống hạn hán; triển khai kế hoạch năm 2027 vùng Duyên hải Nam Trung bộ và Tây Nguyên”.

Chủ trì hội nghị do các đồng chí: Nguyễn Hoàng Hiệp, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Dương Đức Huy, Cục Trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực Vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường); Nguyễn Thiên Văn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp phát biểu tại hội nghị.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp phát biểu tại hội nghị.

Hội nghị có sự tham dự của bà Silvia Danailov, Trưởng đại diện UNICEF tại Việt Nam; đại diện của lãnh đạo các Ban, bộ, ngành Trung ương; lãnh đạo các địa phương trong vùng, các viện nghiên cứu, hiệp hội ngành hàng và cộng đồng doanh nghiệp.  

Báo cáo tại hội nghị cho thấy, năm 2026, dù chịu tác động của biến đổi khí hậu, sản xuất trồng trọt của vùng vẫn đạt nhiều kết quả tích cực. Cụ thể, sản lượng lúa ước đạt 5.074,5 nghìn tấn, tăng 120,6 nghìn tấn so với năm 2025. Tổng sản lượng cây hàng năm đạt gần 19,8 triệu tấn, tăng 703,1 nghìn tấn. Các cây trồng thế mạnh cũng tăng trưởng mạnh: cây công nghiệp lâu năm ước đạt 3.021,7 nghìn tấn (tăng 121,1 nghìn tấn), cây ăn quả ước đạt 3.019,3 nghìn tấn (tăng 206 nghìn tấn).

Các đại biểu tham dự hội nghị.
Các đại biểu tham dự hội nghị.

Kết quả này đã đóng góp lớn vào kim ngạch xuất khẩu nông sản cả nước 9 tháng đầu năm đạt 29,28 tỷ USD. Bên cạnh đó, toàn vùng đã rà soát được 332.607 ha diện tích cà phê (đạt 48,2%) đáp ứng quy định không gây mất rừng và suy thoái rừng (EUDR) của Liên minh Châu Âu.

Phát biểu tại hội nghị, ông Nguyễn Thiên Văn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk cho biết, với diện tích đất nông nghiệp hơn 657.000 ha và quy mô gieo trồng trên 843.000 ha, tỉnh đạt sản lượng rất lớn ở các mặt hàng chủ lực như: 617 nghìn tấn cà phê; 544 nghìn tấn sầu riêng; hơn 1,3 triệu tấn lúa nước.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Thiên Văn phát biểu.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Thiên Văn phát biểu.

Để tháo gỡ khó khăn trong sản xuất và xuất khẩu, Đắk Lắk kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường có cơ chế khuyến khích đầu tư nông nghiệp xanh, giảm phát thải; đồng thời bố trí thành lập các trung tâm kiểm nghiệm an toàn thực phẩm, kiểm dịch thực vật và cơ sở chiếu xạ ngay tại địa phương. Cùng với đó, tỉnh kiến nghị Trung ương hỗ trợ nâng cao năng lực cảnh báo thiên tai, quan tâm đầu tư nâng cấp các công trình thủy lợi và cấp nước sinh hoạt để chủ động ứng phó hạn hán.

Tại hội nghị, các đại biểu cũng tập trung thảo luận các vấn đề về tình hình nguồn nước phục vụ cho sản xuất vụ Đông Xuân 2026 – 2027 và cả năm 2027; giải pháp phòng, chống hạn hán, thiếu nước tưới cho các loại cây trồng và nước sinh hoạt dưới tác động của El Nino năm 2026 – 2027; những khó khăn, vướng mắc trong công tác xây dựng, quản lý mã số vùng trồng và truy xuất nguồn gốc nông sản phục vụ xuất khẩu…

bà Silvia Danailov, Trưởng đại diện UNICEF tại Việt Nam Phát biểu về hoạt động hành động sớm để bảo vệ trẻ em và tăng cường khả năng chống chịu trước El Nino.
Bà Silvia Danailov, Trưởng đại diện UNICEF tại Việt Nam Phát biểu về hoạt động hành động sớm để bảo vệ trẻ em và tăng cường khả năng chống chịu trước El Nino.

Phát biểu kết luận hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp đánh giá cao đà tăng trưởng sản xuất của vùng nhưng cũng thẳng thắn chỉ rõ những "điểm nghẽn" mang tính lâu dài như sản xuất nhỏ lẻ, liên kết kém, chuyển đổi cây trồng quá nhanh và chưa kiểm soát tốt dư lượng thuốc bảo vệ thực vật.

Nhấn mạnh về thách thức của đợt El Nino lịch sử sắp tới, Thứ trưởng cảnh báo Tây Nguyên hiện chỉ có 27% diện tích được tưới tiêu chủ động từ công trình thủy lợi, 73% còn lại phụ thuộc hoàn toàn vào thời tiết. Do đó, các địa phương phải khẩn trương lập bản đồ phân vùng rủi ro nguồn nước và thông tin trực tiếp đến nhân dân để quản trị rủi ro.

Đại diện các tỉnh trong vùng phát biểu ý kiến.
Đại diện các tỉnh trong vùng phát biểu ý kiến.

Đối với các cây trồng giá trị cao, Thứ trưởng chỉ đạo quyết liệt giải pháp "tích nước không tập trung" bằng cách hướng dẫn người dân đào ao lót bạt hoặc dùng săm cao su trữ nước tại vườn, kiên quyết không để chết cây; đồng thời ưu tiên tuyệt đối việc cấp nước sinh hoạt cho khoảng 130.000 hộ gia đình thuộc vùng có nguy cơ thiếu nước.

Về tháo gỡ rào cản xuất khẩu, thứ trưởng yêu cầu các địa phương trong vùng đẩy mạnh liên kết chuỗi, kiểm soát chặt dư lượng bảo vệ thực vật, mở rộng mã số vùng trồng và khẩn trương hoàn thiện cơ sở dữ liệu vùng nguyên liệu đáp ứng các quy định khắt khe của thị trường xuất khẩu, đặc biệt là quy định EUDR.

Minh Thuận

Ý kiến của bạn