Đắk Lắk: Khai mở nguồn lực từ dữ liệu số

Dữ liệu đang trở thành nguồn lực quan trọng trong quản lý, điều hành và phát triển kinh tế - xã hội. Tại Đắk Lắk, cùng với đầu tư hạ tầng và hoàn thiện các nền tảng số, tỉnh chú trọng xây dựng hệ thống dữ liệu số, hướng đến khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên này, phục vụ chính quyền, doanh nghiệp và người dân.

Tạo nền tảng kết nối, khai thác dữ liệu

Trong tiến trình chuyển đổi số (CĐS) dữ liệu không đơn thuần là những thông tin được thu thập, lưu trữ mà còn là cơ sở để phân tích, dự báo và đưa ra quyết định. Dữ liệu càng được chuẩn hóa, kết nối và chia sẻ thì càng có khả năng tạo ra giá trị trong quản lý nhà nước cũng như hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Nhận thức rõ điều đó, Đắk Lắk xác định phát triển dữ liệu số là một trong những nhiệm vụ trọng tâm khi triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và CĐS quốc gia.

Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Hữu Huy nhấn mạnh: Trung tâm dữ liệu không chỉ là hạ tầng kỹ thuật mà còn là nền tảng để tỉnh khai thác nguồn tài nguyên quý giá của thế kỷ 21. Dữ liệu phải được xây dựng theo tiêu chuẩn “đúng, đủ, sạch, sống”, đồng thời được chia sẻ để tạo ra giá trị thực sự cho cộng đồng. Từ nguồn dữ liệu này, ngành Nông nghiệp có thể dự báo mùa vụ, tối ưu hóa sản xuất; ngành Du lịch xây dựng sản phẩm phù hợp với nhu cầu thị trường; chính quyền có thêm căn cứ hoạch định chính sách, hỗ trợ doanh nghiệp kịp thời...

Để hiện thực hóa định hướng đó, tỉnh từng bước hoàn thiện các khung kiến trúc, tạo cơ sở thống nhất cho việc xây dựng, kết nối, tích hợp, chia sẻ và khai thác dữ liệu. UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 436 về Khung kiến trúc số tỉnh Đắk Lắk và Quyết định số 2576 về Khung kiến trúc dữ liệu - Khung quản trị, quản lý dữ liệu tỉnh.

Cùng với việc hoàn thiện thể chế, hạ tầng viễn thông tiếp tục được tỉnh quan tâm đầu tư, mở rộng, từng bước đáp ứng yêu cầu CĐS, tạo điều kiện thuận lợi để các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và người dân tiếp cận các nền tảng, dịch vụ số. Đến thời điểm hiện tại, tỷ lệ dân số được phủ sóng mạng di động đạt 100%; trong đó, tỷ lệ phủ sóng 4G đạt 100% và 5G đạt 96%.

Lãnh đạo tỉnh Đắk Lắk ra mắt Tung tâm dữ liệu tỉnh
Lãnh đạo tỉnh Đắk Lắk khai trương Trung tâm dữ liệu tỉnh

Một trong những ứng dụng cụ thể là Dashboard điều hành tỉnh Đắk Lắk, được đưa vào sử dụng từ ngày 15/9/2026. Hệ thống gồm hai phân hệ điều hành chung và điều hành tăng trưởng hai con số, theo dõi 1.046 nhiệm vụ cùng nhiều chỉ tiêu về kinh tế - xã hội, thu chi ngân sách, giải ngân đầu tư công, chất lượng giải quyết thủ tục hành chính và phản ánh, kiến nghị của người dân.

Thông qua hệ thống, lãnh đạo tỉnh có thể theo dõi tiến độ thực hiện nhiệm vụ trên cùng một nền tảng, nhận diện những chỉ tiêu có nguy cơ chậm để kịp thời chỉ đạo. Mỗi chỉ tiêu được gắn với nguồn dữ liệu và cơ quan chịu trách nhiệm cung cấp, góp phần hạn chế tình trạng số liệu thiếu thống nhất giữa các đơn vị. Phương thức điều hành vì thế từng bước chuyển từ phụ thuộc vào báo cáo định kỳ sang khai thác dữ liệu để theo dõi, đánh giá và ra quyết định.

Hiệu quả kết nối dữ liệu cũng thể hiện ở các lĩnh vực thiết yếu. Toàn tỉnh có 340/340 cơ sở khám, chữa bệnh triển khai tra cứu thông tin bằng căn cước công dân hoặc VNeID, với hơn 10 triệu lượt tra cứu; hơn 2,58 triệu thẻ bảo hiểm y tế được đồng bộ và 769.900 sổ sức khỏe điện tử được tích hợp. Việc kết nối dữ liệu dân cư với dữ liệu y tế góp phần đơn giản hóa quy trình khám, chữa bệnh, tạo thuận lợi cho người dân khi sử dụng các dịch vụ.

Đưa dữ liệu vào thực tiễn ở cơ sở

Từ nền tảng dữ liệu và các hệ thống dùng chung của tỉnh, CĐS đi vào hoạt động mạnh mẽ trong chính quyền cơ sở.

Tại phường Ea Kao, công nghệ thông tin được ứng dụng trong điều hành, xử lý văn bản và giải quyết thủ tục hành chính. Hiện 100% cán bộ, công chức phường sử dụng hệ thống quản lý văn bản và điều hành; toàn bộ văn bản của Đảng ủy, UBND phường được xử lý, ký số trên môi trường điện tử.

Chuyên viên Trung tâm phục vụ Hành chính công phường Ea Kao gảii quyết hồ sơ dựa trên dữl iệu số.
Chuyên viên Trung tâm phục vụ Hành chính công phường Ea Kao giải quyết hồ sơ dựa trên dữ liệu số.

Trong giải quyết thủ tục hành chính, phường đã thu nhận hơn 49.000 hồ sơ căn cước, tài khoản định danh điện tử. Việc ứng dụng dữ liệu dân cư, định danh điện tử và các nền tảng số góp phần rút ngắn quy trình, nâng cao hiệu quả phục vụ người dân.

Tuy nhiên, để dữ liệu thực sự trở thành nguồn lực phát triển, nhiệm vụ không dừng ở việc xây dựng hạ tầng hay đưa các phần mềm vào sử dụng. Yêu cầu đặt ra là các sở, ngành và 102 xã, phường phải chủ động kết nối, cập nhật dữ liệu vào hệ thống chung; bảo đảm thông tin chính xác, đồng bộ và có khả năng chia sẻ. Cùng với đó là nâng cao năng lực khai thác dữ liệu của đội ngũ cán bộ, công chức, tăng cường bảo vệ dữ liệu cá nhân và an toàn thông tin.

Xã Cuôr Đăng lập đoàn công tác về tận thôn, buôn để số hoá dữl iệu đất đai.
Xã Cuôr Đăng lập Đoàn công tác về tận thôn, buôn để số hóa dữ liệu đất đai.

Ông Ra Lan Trương Thanh Hà, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đắk Lắk cho biết, xây dựng dữ liệu dùng chung đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các sở, ngành và địa phương. Các cơ sở dữ liệu chuyên ngành cần được chuẩn hóa, cập nhật thường xuyên, bảo đảm khả năng kết nối, chia sẻ và khai thác. Khi dữ liệu được liên thông, các cơ quan quản lý sẽ giảm việc thu thập, nhập lại thông tin, đồng thời có thêm công cụ phân tích, dự báo để nâng cao chất lượng tham mưu và phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Năm 2025, kinh tế số của Đắk Lắk chiếm 7,67% GRDP; tỉnh đặt mục tiêu nâng tỷ trọng này lên khoảng 30% vào năm 2030. Để hiện thực hóa mục tiêu, dữ liệu cần được chuyển hóa thành giá trị trong từng hoạt động quản lý, sản xuất và kinh doanh. Khi được chuẩn hóa, kết nối và khai thác hiệu quả, dữ liệu không chỉ giúp nâng cao năng lực điều hành mà còn mở ra những phương thức phát triển mới, tạo động lực để Đắk Lắk bứt phá trong giai đoạn tới.

Đỗ Lan

Ý kiến của bạn