Dù được xác định là ngành kinh tế quan trọng cùng với nhiều chính sách ưu đãi thu hút đầu tư, song thực tế triển khai các dự án chăn nuôi công nghệ cao tại Đắk Lắk đang bộc lộ những nút thắt lớn, đòi hỏi những nỗ lực tháo gỡ quyết liệt từ các cấp chính quyền.

Còn nhiều điểm nghẽn

Dù tiềm năng là rất lớn nhưng thực tế triển khai đang gặp phải nhiều khó khăn nội tại, do đó số dự án thực tế được triển khai vẫn còn thấp so với số lượng được chấp thuận (28/66 dự án đi vào hoạt động).

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh, một trong những nút thắt lớn nhất chính là quy hoạch vùng chăn nuôi tập trung tại nhiều nơi chưa được cụ thể hóa gắn với quy hoạch sử dụng đất cấp xã, dẫn đến tình trạng chồng lấn với quy hoạch đô thị hoặc các vùng sản xuất cây trồng khác. Đặc biệt, việc thiếu quỹ đất sạch cũng là một trở ngại trong thu hút các tập đoàn đầu tư dự án chăn nuôi quy mô lớn, cũng như làm cho không ít dự án chăn nuôi tập trung chậm triển khai, vướng giải phóng mặt bằng hoặc thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất.

Trang trại chăn nuôi an toàn sinh học trên địa bàn xã Xuân Lãnh giúp kiểm soát dịch bệnh và tăng giá trị kinh tế.

Trong đó, nhiều dự án có nguồn gốc đất thu hồi từ các nông, lâm trường đang gặp khó khăn do phương án sử dụng đất chưa được phê duyệt, dẫn đến việc phải điều chỉnh tiến độ nhiều lần, làm mất thời gian và cơ hội của nhà đầu tư. Đơn cử như Dự án chăn nuôi heo của Công ty TNHH Vật tư nông nghiệp Tây Nguyên tại xã Ea Sol, có quy mô chăn nuôi 2.500 con heo nái và 30.000 con heo thịt, với diện tích trên 36 ha hiện đang phải đề xuất điều chỉnh tiến độ do phương án sử dụng đất chưa được thông qua. Hay như Tổ hợp dự án chăn nuôi chất lượng cao Buôn Đôn (tại xã Buôn Đôn) của Tập đoàn Xuân Thiện đang gặp nhiều khó khăn do khu vực đề xuất có diện tích rừng nằm trong phương án dự kiến trả về địa phương quản lý nhưng chưa được cấp có thẩm quyền phê duyệt…

Bên cạnh đó, vấn đề môi trường cũng là một "điểm nóng" khi vẫn còn tình trạng các cơ sở hoạt động nhưng chưa hoàn thiện thủ tục hoặc chưa hoàn chỉnh công trình bảo vệ môi trường. Trong quá trình hoạt động chăn nuôi, còn xảy ra tình trạng ô nhiễm môi trường, đặc biệt trong mùa mưa. Trong giai đoạn 2023 - 2025, cơ quan chức năng đã phải xử phạt 7 cơ sở chăn nuôi với số tiền 685 triệu đồng do vi phạm xả thải vượt quy chuẩn và thực hiện không đúng hồ sơ môi trường.

Nỗ lực tháo gỡ

Trước thực trạng trên, tỉnh Đắk Lắk đã và đang triển khai nhiều giải pháp quyết liệt nhằm khơi thông các nguồn lực. Tỉnh đã kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường xem xét bổ sung các quy định về chuyển đổi mục đích sử dụng rừng nghèo kiệt, kém hiệu quả để tối ưu hóa quỹ đất cho nông nghiệp chất lượng cao. Đồng thời, Đắk Lắk cũng đề nghị Trung ương làm rõ các tiêu chí về "Khu sản xuất, chế biến nông sản tập trung quy mô lớn" để có cơ sở thực hiện thu hồi đất, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các tập đoàn lớn triển khai dự án.

Trong đợt giám sát hồi tháng 11/2025, Đoàn giám sát chuyên đề của HĐND tỉnh đưa ra những kiến nghị cụ thể, yêu cầu UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ngành, địa phương tập trung xử lý dứt điểm các dự án chậm tiến độ, đặc biệt là những dự án dừng hoặc tự chấm dứt hoạt động để kêu gọi các nhà đầu tư mới có năng lực. Đồng thời, các cơ quan chức năng cần sớm hoàn thiện quy hoạch, bố trí quỹ đất sạch cho chăn nuôi gắn với xây dựng nông thôn mới, tránh tình trạng chồng lấn quy hoạch gây khó khăn cho doanh nghiệp. Đoàn giám sát cũng yêu cầu Sở Tài chính đẩy nhanh công tác thẩm định, phê duyệt phương án sử dụng đất, bảo đảm các dự án có thể triển khai đúng tiến độ, hạn chế tối đa việc điều chỉnh tiến độ thực hiện dự án dẫn đến phải điều chỉnh quyết định chủ trương đầu tư/giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, chậm đưa dự án vào hoạt động theo quy định của Luật Đầu tư…

Tại buổi làm việc với UBND tỉnh Đắk Lắk (hồi cuối tháng 1/2026), Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến đề nghị địa phương cần bám sát cơ sở, gắn với thực tiễn, khảo sát thực địa và dựa vào các quy định của pháp luật để giải quyết vướng mắc khó khăn của doanh nghiệp hoạt động trong ngành chăn nuôi. Thứ trưởng khẳng định Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ đồng hành, hỗ trợ tỉnh trong quá trình giải quyết khó khăn vướng mắc, với quyết tâm không vì chậm tháo gỡ vướng mắc mà để mất cơ hội níu chân những nhà đầu tư lớn.

Thuận Nguyễn - Duy Tiến