(E-Magazine) Một dải non sông chung khát vọng phát triển - Kỳ cuối: Tiếp nối truyền thống, viết tiếp khát vọng

Sau hợp nhất, Đắk Lắk có không gian phát triển rộng lớn, trải dài từ đại ngàn Tây Nguyên đến biển Đông. Với diện tích đứng thứ ba cả nước, dân số khoảng 3,38 triệu người, 45 dân tộc cùng sinh sống, tỉnh có điều kiện thuận lợi để kết nối, phát huy các tiềm năng, lợi thế của từng khu vực, tạo thêm động lực cho phát triển kinh tế - xã hội.

 

Để khai thác hiệu quả không gian mới, tỉnh đã điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050. Quy hoạch tổ chức không gian phát triển theo 3 vùng kinh tế, 3 hành lang phát triển, 2 trung tâm động lực và 3 cực tăng trưởng, tăng cường liên kết giữa cao nguyên với biển, giữa vùng sản xuất nguyên liệu với công nghiệp chế biến, dịch vụ và logistics. Đến năm 2030, Đắk Lắk phấn đấu trở thành một trong những tỉnh phát triển năng động của cả nước, là trung tâm phát triển kinh tế xanh và trung tâm dịch vụ của vùng Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.

 

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trương Công Thái cho biết: Không gian phát triển mới tạo điều kiện để các lợi thế của tỉnh được kết nối và bổ trợ lẫn nhau. Khu vực phía Tây có thế mạnh về nông nghiệp, kinh tế rừng, năng lượng tái tạo, văn hóa và du lịch; phía Đông có lợi thế về biển, cảng biển, khu kinh tế, công nghiệp, dịch vụ và đô thị. Việc kết nối hai khu vực bằng hệ thống giao thông và logistics sẽ góp phần hình thành các chuỗi giá trị liên vùng, từ sản xuất, chế biến đến tiêu thụ và xuất khẩu.

 

Theo đồng chí Đỗ Hữu Huy, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh, việc công bố quy hoạch ngay sau hợp nhất là dấu mốc quan trọng, thể hiện quyết tâm xây dựng Đắk Lắk trở thành điểm đến hấp dẫn của nhà đầu tư, khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế, tạo động lực tăng trưởng mới.

 

Sức hấp dẫn của không gian phát triển mới bước đầu được thể hiện qua các dự án và cam kết đầu tư. Tại hội nghị công bố quy hoạch, tỉnh trao quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho 25 dự án với tổng vốn 40.294 tỷ đồng; đồng thời trao các bản ghi nhớ, thỏa thuận hợp tác và chủ trương khảo sát đầu tư cho 78 dự án với tổng vốn đăng ký hơn 1,02 triệu tỷ đồng.

 

Những kết quả này cho thấy dư địa phát triển lớn của Đắk Lắk sau hợp nhất. Khi hạ tầng từng bước được hoàn thiện, các vùng kinh tế được kết nối chặt chẽ hơn, những lợi thế về nông nghiệp, công nghiệp, năng lượng, du lịch, dịch vụ, kinh tế biển và logistics sẽ có thêm điều kiện phát huy, hình thành các động lực tăng trưởng mới.

 

Từ không gian phát triển được mở rộng, Đắk Lắk đang từng bước chuyển hóa lợi thế thành nguồn lực, tăng cường liên kết vùng và nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo nền tảng cho mục tiêu phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.

 

Không gian phát triển mới sau hợp nhất đặt ra yêu cầu mới đối với bộ máy chính quyền: tinh gọn, hiệu lực, hành động quyết liệt và phục vụ tốt hơn người dân, doanh nghiệp. Với quan điểm “lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ”, Đắk Lắk tập trung đổi mới phương thức quản lý, đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số, nâng cao trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, công chức, đồng thời rút ngắn thời gian, giảm chi phí thực hiện thủ tục.

 

Những chuyển biến này được thể hiện qua các chỉ số năm 2025: Chỉ số Gia nhập thị trường xếp thứ 11/34 tỉnh, thành phố; Chi phí không chính thức thứ 8/34; Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp thứ 6/34; Cải cách thủ tục hành chính thứ 7/34. Đặc biệt, 95% doanh nghiệp đánh giá cán bộ, công chức của tỉnh thân thiện, trách nhiệm.

 

Để tạo chuyển biến mạnh hơn, tỉnh thành lập Ban Chỉ đạo tăng trưởng kinh tế do Bí thư Tỉnh ủy làm Trưởng ban và 4 tổ công tác do các Phó Chủ tịch UBND tỉnh trực tiếp phụ trách. Cơ chế này nhằm theo sát từng lĩnh vực, địa bàn, dự án trọng điểm, kịp thời xử lý những vướng mắc phát sinh. Thường trực Tỉnh ủy thành lập triển khai Chiến dịch 45 ngày đêm đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm. UBND tỉnh cũng thành lập Tổ theo dõi, hỗ trợ thực hiện các dự án sau Hội nghị Công bố Quy hoạch và Xúc tiến đầu tư năm 2026, theo dõi và đôn đốc 147 dự án, đồng thời kịp thời tháo gỡ vướng mắc về đất đai, xây dựng, môi trường.

 

Một minh chứng rõ nét là cơ chế “Luồng xanh” trong giải quyết thủ tục đầu tư. Với các dự án thuộc diện áp dụng, thời gian giải quyết hồ sơ không quá 35 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Trong 122 dự án được trao chủ trương, biên bản ghi nhớ, có 106 dự án được áp dụng “Luồng xanh”, với tổng vốn khoảng 1,018 triệu tỷ đồng.

 

Theo đồng chí Hồ Thị Nguyên Thảo, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh, mục tiêu của cơ chế này là “giải quyết tốt nhất cho các nhà đầu tư, doanh nghiệp”, qua đó đưa các cam kết đầu tư sớm trở thành dự án cụ thể, tạo việc làm, đóng góp cho tăng trưởng.

 

Cùng với cải cách thủ tục hành chính, tỉnh đẩy mạnh chuyển đổi số, quản trị dựa trên dữ liệu và nâng cao chất lượng phục vụ tại cơ sở. Từ ngày 1/7/2026, tỉnh triển khai đánh giá cán bộ, công chức, viên chức theo KPI, gắn kết quả thực hiện nhiệm vụ với trách nhiệm của từng cá nhân, đơn vị. Sau hợp nhất, yêu cầu đặt ra không chỉ là bộ máy tinh gọn mà còn phải rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ tiến độ và rõ kết quả.

 

Suy cho cùng, hiệu quả của chính quyền không được đo bằng số lượng văn bản hay quy trình, mà bằng những vấn đề được giải quyết, thời gian và chi phí được tiết giảm, cùng những thay đổi người dân và doanh nghiệp có thể cảm nhận. Một chính quyền kiến tạo phải biết lắng nghe, hành động và đồng hành, lấy sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp làm thước đo. Đó là nền tảng để chuyển hóa không gian phát triển mới thành những giá trị mới, tạo động lực cho Đắk Lắk phát triển nhanh và bền vững.

 

Nếu trước đây sầu riêng Đắk Lắk chủ yếu được bán dưới dạng nông sản thô thì nay mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc, quy trình sản xuất, dữ liệu vùng nguyên liệu… trở thành những khái niệm quen thuộc với nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp. Bởi muốn đi xa, trước hết phải thay đổi cách làm.

 

Tháng 3/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với tỉnh Đắk Lắk tập huấn triển khai hệ thống thí điểm truy xuất nguồn gốc sầu riêng khu vực Tây Nguyên. Đến tháng 5, tỉnh tiếp tục triển khai thí điểm tại một số địa phương. Từ ngày 7/8 đến 7/9/2026, chiến dịch “30 ngày đêm” số hóa dữ liệu vùng trồng sầu riêng được triển khai, hướng tới xây dựng cơ sở dữ liệu minh bạch về vùng nguyên liệu, quy trình sản xuất và chất lượng sản phẩm.

 

Sự thay đổi ấy diễn ra song song với nỗ lực mở rộng thị trường. Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đào Mỹ, sầu riêng đã trở thành ngành hàng chủ lực, góp phần nâng cao thu nhập người dân và thúc đẩy xuất khẩu. Trong khuôn khổ Lễ hội Sầu riêng Đắk Lắk 2026, diễn ra từ ngày 15/8 đến 2/9/2026, Chương trình kết nối chuỗi cung ứng sầu riêng Việt Nam - Trung Quốc thu hút 63 doanh nghiệp, tập đoàn Trung Quốc tìm kiếm cơ hội hợp tác; 9 biên bản ghi nhớ phát triển chuỗi giá trị ngành hàng được ký kết, với tổng giá trị gần 9.000 tỷ đồng.

 

Cùng với xúc tiến thương mại truyền thống, tỉnh đẩy mạnh thương mại điện tử, truyền thông số, kết nối KOL, KOC và các nhà sáng tạo nội dung để đưa câu chuyện về vùng đất, người trồng và chất lượng sầu riêng Đắk Lắk đến gần hơn với người tiêu dùng. Hơn 262 tấn sầu riêng được đưa lên các phiên livestream, đạt doanh thu hơn 20,4 tỷ đồng; phiên đấu giá tại Krông Pắc ghi nhận lô sầu riêng gần 350 tấn, trị giá khoảng 23,8 tỷ đồng.

 

Thông điệp “Sầu riêng Đắk Lắk - Kết nối vươn xa” vì thế không chỉ là câu chuyện quảng bá sản phẩm, mà là hành trình nâng vị thế một ngành hàng từ vùng nguyên liệu đến chuỗi giá trị toàn cầu.

 

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Lê Đức Huy, Chủ tịch HĐTV Công ty TNHH MTV Xuất nhập khẩu 2/9 Đắk Lắk (Simexco DakLak), cho rằng thị trường Trung Quốc còn dư địa lớn đối với sầu riêng Việt Nam. Qua khảo sát thị trường, ông nhận thấy sầu riêng nhập khẩu thường được phân loại, đóng gói, chế biến để gia tăng giá trị trước khi đến tay người tiêu dùng.

 

Còn tại vùng nguyên liệu, ông Trần Văn Thắng, Giám đốc HTX Nông nghiệp xanh Krông Pắc, lựa chọn hướng đi theo chuỗi giá trị, ứng dụng công nghệ vào sản xuất, đồng thời phát triển sản phẩm sầu riêng tươi và cấp đông. HTX liên kết với hàng trăm hộ dân, xây dựng vùng sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP và từng bước ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý.

 

Những cách làm ấy cho thấy, muốn vươn xa, sầu riêng Đắk Lắk không thể chỉ dựa vào sản lượng. Từ sản xuất theo kinh nghiệm sang quy trình; từ bán quả tươi sang chế biến, xây dựng thương hiệu; từ những hộ sản xuất riêng lẻ sang liên kết vùng nguyên liệu; từ phụ thuộc vào thương lái sang chủ động kết nối doanh nghiệp và thị trường. Mỗi khâu được chuẩn hóa sẽ tạo thêm giá trị cho sản phẩm và thêm cơ hội cho người trồng.

 

Câu chuyện sầu riêng là một lát cắt của chuyển động lớn hơn trên vùng đất này. Khát vọng vươn ra biển lớn không bắt đầu từ những con số xuất khẩu, mà từ sự thay đổi trong cách nghĩ, cách làm của người dân, doanh nghiệp và chính quyền. Đồng chí Lương Nguyễn Minh Triết, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh khẳng định: “Phát triển không chỉ được đo bằng những con số tăng trưởng. Phát triển còn phải được cảm nhận bằng niềm tin của người dân, bằng sự tự hào về sản phẩm quê hương, bằng không khí lao động, sáng tạo và khát vọng vươn lên trong toàn xã hội”.

 

Không gian mới mở ra nhiều cơ hội, nhưng cơ hội chỉ trở thành giá trị khi được nắm bắt và chuyển hóa bằng những cách làm mới. Từ một dải non sông được nối liền bằng lịch sử và truyền thống, hôm nay Đắk Lắk đang đứng trước cơ hội nối những lợi thế bằng hạ tầng, nối những vùng đất bằng chuỗi giá trị và nối những con người bằng một khát vọng chung. Đó cũng là nền tảng để Đắk Lắk tự tin vươn xa, tạo dựng những giá trị mới và đóng góp mạnh mẽ hơn vào sự phát triển của đất nước.

 

 

Nội dung: Huỳnh Hảo - Hà My

Hình ảnh: PV - CTV

Trình bày: Mạnh Hùng